نخستین رویداد «دیپلماسی خلیج فارس» به میزبانی جزیره جهانی قشم، با رویکردی نوین در پیوند میان دیپلماسی فرهنگی، ظرفیتهای بومی و نقشآفرینی جوانان، گامی راهبردی برای بازتعریف جایگاه قشم در معادلات گفتوگوی منطقهای و بینالمللی برداشته است.
برگزاری این رویداد در قشم، نشانهای از تغییر نگاه به دیپلماسی از سطح رسمی و دولتی به سطوح اجتماعی، فرهنگی و مردمی است. جزیره قشم با پیشینه تاریخی تعاملات میانفرهنگی، همزیستی مسالمتآمیز و نقش واسط تمدنی در جنوب ایران، ظرفیت آن را دارد که به یک «میز دیپلماسی عمومی» در خلیج فارس تبدیل شود؛ ظرفیتی که میتواند همزمان به تقویت هویت محلی، توسعه گردشگری فرهنگی و افزایش قدرت نرم کشور منجر شود.
تکیه بر مشارکت پژوهشگران جوان، طراحی الگوهای تعاملی مانند بازیهای محیطی و ورود میدانی به روستاهای جزیره، نشان میدهد که دیپلماسی فرهنگی در این رویداد تمرینی عملی برای خلق روایتهای مشترک، تولید ایده و پیوند دانش آکادمیک با زیستبوم واقعی قشم است. چنین رویکردی میتواند الگویی بومی برای سیاستگذاری فرهنگی و حتی دیپلماسی منطقهای در کشور باشد.
به گفته معاون فرهنگی، اجتماعی و گردشگری سازمان منطقه آزاد قشم، این رویداد با همت سازمان منطقه آزاد و مؤسسه وندان و با تعامل وزارت امور خارجه و معاونت امور جوانان وزارت ورزش و جوانان شکل گرفت. پژوهشگران و علاقهمندان حوزه دیپلماسی از سراسر کشور در رشتههای مختلف در این رویداد سهروزه حضور دارند. هدف اصلی، آشنا کردن فعالان دیپلماسی با ظرفیتهای دیپلماسی فرهنگی و عمومی جزیره قشم و معرفی قشم بهعنوان پلتفرمی برای میزبانی رویدادهای عالی دیپلماسی است.
ادریس راموز با اشاره به پیشینه تاریخی جزیره افزود: قشم همواره بهعنوان یک جزیره تمدنی، نقش میانجیگری، رواداری و ارتباط میانفرهنگی را ایفا کرده و کانون ارتباطات فرهنگی در جنوب ایران بوده است. این رویداد در راستای معرفی هرچه بیشتر این مزیتها برگزار شده تا فعالان این حوزه درباره نحوه بهرهبرداری از ظرفیتهای دیپلماسی فرهنگی، بهویژه با مشارکت بخش خصوصی و جامعه محلی، گفتوگو و تبادل نظر کنند.
در ادامه این رویداد، بنیانگذاران پلتفرم وندان نیز با اشاره به شکلگیری ایده «دیپلماسی خلیج فارس» از دل دغدغههای جوانان، اعلام کردند که در این برنامه حدود 40 نفر از نخبگان حوزههای اقتصاد، حقوق، علوم سیاسی، روابط بینالملل و محیط زیست گرد هم آمدهاند و در قالب گروههای تخصصی، با حضور منتورها به روستاهای جزیره قشم اعزام میشوند تا روایتها، تاریخ و تجربههای بومی را مبنای تولید ایدههای نو در دیپلماسی فرهنگی قرار دهند؛ مسیری که میتواند به خلق راهکارهای عملی و نهادینهسازی دیپلماسی فرهنگی در ایران منجر شود.